ภาวะมีบุตรยาก (infertility) เป็นหนึ่งในความท้าทายด้านสุขภาพที่ส่งผลกระทบต่อคู่สมรสจำนวนมากทั่วโลก โดยองค์การอนามัยโลกประเมินว่าประมาณ 1 ใน 6 ของประชากรวัยเจริญพันธุ์เคยเผชิญภาวะมีบุตรยากอย่างน้อยหนึ่งช่วงในชีวิต และในจำนวนนี้ “ปัจจัยจากฝ่ายชาย” (male factor infertility) มีบทบาทเกี่ยวข้องในสัดส่วนที่สูงกว่าที่หลายคนเคยเข้าใจ (World Health Organization [WHO], 2023)

เคยสงสัยไหมว่า ทำไมบางคนดื่มกาแฟตอนเย็นแล้วยังหลับสบาย แต่บางคนกลับใจสั่นและนอนไม่หลับ หรือทำไมบางคนรับประทานแป้งเยอะ แต่น้ำหนักไม่ขึ้น ขณะที่บางคนควบคุมอาหารแทบตายแต่ยังอ้วนง่าย คำตอบหนึ่งที่นักวิทยาศาสตร์ทั่วโลกกำลังให้ความสนใจ คือ “พันธุกรรม” หรือ “ยีน” ของแต่ละคน

ในโลกของโรคทางระบบประสาท มีภาวะหนึ่งที่ทำให้วงการแพทย์ต้องเปลี่ยนมุมมองต่ออาการทางจิตเวชไปอย่างมาก เพราะผู้ป่วยจำนวนไม่น้อยเริ่มต้นด้วยอาการที่ดูเหมือน “ปัญหาสุขภาพจิต” มากกว่าโรคของสมอง

ในโลกของโรคติดเชื้อ มีไวรัสหลายชนิดที่มนุษย์แทบทุกคนเคยได้รับเชื้อมาก่อนโดยไม่รู้ตัว หนึ่งในนั้นคือ Epstein-Barr Virus หรือ EBV ไวรัสในตระกูลเฮอร์ปีส์ที่พบได้ทั่วโลก และมักทำให้เกิดอาการเพียงเล็กน้อยหรือไม่มีอาการเลย อย่างไรก็ตาม ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา EBV กลับได้รับความสนใจจากวงการวิทยาศาสตร์อย่างมาก หลังมีหลักฐานเพิ่มขึ้นว่าไวรัสชนิดนี้อาจเกี่ยวข้องกับโรคเรื้อรังหลายชนิด โดยเฉพาะโรคภูมิคุ้มกันตนเอง เช่น โรคปลอกประสาทเสื่อมแข็ง (Multiple Sclerosis) และโรคเอสแอลอี หรือ Systemic Lupus Erythematosus (SLE)

การรายงานการตรวจพบเชื้อไวรัสบนเรือสำราญ เหตุการณ์นี้ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตถึง 3 ราย และได้รับการยืนยันจากองค์การอนามัยโลก (WHO) ว่าเป็นเชื้อ "ไวรัสฮันตา" แม้ไวรัสชนิดนี้จะไม่ใช่โรคอุบัติใหม่ แต่ความรุนแรงและอัตราการเสียชีวิตที่สูงทำให้มันยังคงเป็นภัยคุกคามที่น่ากลัว

เมื่อกล่าวถึงโรคติดเชื้อในประเทศไทย หลายคนมักนึกถึงไข้เลือดออก วัณโรค หรือไข้หวัดใหญ่ แต่ยังมีอีกหนึ่งโรคที่ซ่อนตัวเงียบอยู่ในธรรมชาติ โดยเฉพาะในดิน น้ำขัง และพื้นที่เกษตรกรรม โรคนี้เรียกว่า “โรคไข้ดิน” หรือ เมลิออยด์ลิส(Melioidosis) ซึ่งเป็นโรคติดเชื้อรุนแรงที่พบได้บ่อยในเขตร้อนชื้น รวมถึงประเทศไทย

Liquid Biopsy วิธีการตรวจวิเคราะห์สารพันธุกรรมหรือสารชีวภาพ (biomarkers) ในของเหลวของร่างกาย เช่น เลือด น้ำไขสันหลัง หรือปัสสาวะ เพื่อใช้วินิจฉัยหรือเฝ้าติดตามโรค โดยเฉพาะโรคมะเร็ง

พันธุกรรมเป็นปัจจัยสำคัญที่กำหนดลักษณะทางกายภาพและชีวภาพของสิ่งมีชีวิต โดยสารพันธุกรรมหรือ DNA ประกอบด้วยลำดับนิวคลีโอไทด์ที่เป็นรหัสสำหรับการสร้างโปรตีน โปรตีนเหล่านี้ทำหน้าที่สำคัญต่อกระบวนการทางชีวภาพของร่างกาย หน่วยย่อยของยีนที่มีบทบาทสำคัญในกระบวนการนี้คือ เอ็กซอน (Exons)